Wisła Kraków to jeden z najbardziej utytułowanych klubów w historii polskiej piłki nożnej, ale jednocześnie doskonały przykład tego, jak gwałtownie może zmieniać się pozycja Wisły Kraków w rankingu najlepszych drużyn w kraju. Klub założony w 1906 roku przeszedł przez spektakularne lata świetności, bolesne spadki i dramatyczne kryzysy finansowe. Ranking Wisły Kraków oscylował od absolutnej dominacji w Ekstraklasie po grę w drugiej lidze. Historia Białej Gwiazdy to opowieść o wzlotach na szczyt i upadkach, które niemal doprowadziły klub do upadku.
Pierwsze lata świetności – dwudziestolecie międzywojenne
W 1926 roku Wisła Kraków wywalczyła jedyny w okresie międzywojennym Puchar Polski, a kilka miesięcy później, w grudniu tego samego roku, powstała Polska Liga Piłkarska. Debiutancki sezon zakończył się triumfem krakowian. Rok później historia się powtórzyła – Wisła ponownie sięgnęła po mistrzostwo, a w obu sezonach królem strzelców został legendarny Henryk Reyman.
Reyman to postać tak wielka w historii klubu, że stadion Wisły nosi jego imię. W samej lidze zdobył 37 bramek w jednym sezonie. To właśnie za jego czasów rankingi Wisły Kraków po raz pierwszy uplasowały klub na szczycie polskiej piłki. Dwukrotne mistrzostwo Polski w pierwszych latach istnienia ligi było fundamentem dla przyszłych pokoleń.
W pierwszym historycznym sezonie ligi rywalizacja między Wisłą Kraków a 1. FC Kattowitz była traktowana bardzo poważnie nie tylko przez zaangażowane strony, ale przez cały naród. Wisła reprezentowała ambicje wszystkich Polaków.
Po tych sukcesach Wisła musiała czekać aż do 1978 roku na kolejny tytuł mistrzowski. To był najdłuższy okres bez trofeów w historii klubu – pięćdziesiąt lat przerwy między mistrzostwami.
Powojenna dominacja i lata 40. XX wieku
W 1949 i 1950 roku Wisła Kraków ponownie zdobyła tytuł najlepszej drużyny w kraju. Po zawierusze wojennej i odbudowie struktur piłkarskich w Polsce, krakowska drużyna szybko wróciła na szczyt. Te dwa mistrzostwa udowodniły, że przedwojenna potęga Wisły nie była przypadkiem.
W 1951 roku Wisła była liderem ligi, jednak tytuł mistrzowski przyznano wtedy zwycięzcy Pucharu Polski zamiast ligowego, więc trofeum trafiło do Ruchu Chorzów, który pokonał krakowian w finale krajowego pucharu. To była bolesna lekcja – dominacja w lidze nie wystarczyła do zdobycia tytułu.
Długa susza i przełom w 1978 roku
Lata 50., 60. i większość lat 70. to okres, w którym Wisła w rankingach polskiej piłki zajmowała odległe pozycje. Jedynym jasnym punktem był rok 1967, kiedy drużyna zdobyła Puchar Polski, co dało jej możliwość debiutu w Pucharze Zdobywców Pucharów.
Wreszcie w 1978 roku, pod wodzą trenera Oresta Lenczyka, Wisła wywalczyła mistrzostwo Polski. To był bilet do Pucharu Europy, gdzie krakowska drużyna dotarła do ćwierćfinału, pokonując takie kluby jak Club Brugge czy Zbrojovka Brno. Szwedzkie Malmö FF okazało się jednak zbyt mocnym rywalem.
Najwyższa frekwencja w lidze na stadionie Wisły wyniosła 40 000 widzów podczas meczu z Legią Warszawa 7 sierpnia 1977 roku.
Katastrofalne lata 80. i 90. – pierwsze spadki
Lata 80. nie były historią sukcesu dla Wisły. W 1985 roku drużyna spadła z najwyższej klasy rozgrywkowej i spędziła cztery sezony w niższej lidze. To był szok dla kibiców – jeden z najpotężniejszych klubów w historii polskiej piłki znalazł się nagle poza elitą.
Powrót do pierwszej ligi nie oznaczał jednak powrotu do grona najlepszych. W 1994 roku Biała Gwiazda ponownie spadła. Zajęło jej dwa lata, by wrócić, ale to właśnie przejęcie udziałów klubu przez Bogusława Cupiała, właściciela firmy Tele-Fonika, w 1997 roku zapoczątkowało nowy okres w historii Wisły.
W tym czasie ranking Wisły Kraków w polskiej piłce był najniższy w historii. Klub, który dwukrotnie zdobywał mistrzostwo Polski w latach 20., teraz walczył o przetrwanie w drugiej lidze.
Złota era 1999-2011 – bezprecedensowa dominacja
Klub został przekształcony w spółkę akcyjną, wpompowano pieniądze w budowę silnej drużyny i niemal natychmiast, w 1999 roku, Wisła zainaugurowała erę chwały bezprecedensową w historii klubu, wygrywając niemal każdy tytuł mistrzowski aż do 2011 roku. Wisła Kraków była jednym z najbardziej utytułowanych polskich klubów piłkarskich lat 2000., zdobywając osiem tytułów mistrzowskich od 1999 roku.
Pełna lista mistrzostw Polski: 1927, 1928, 1949, 1950, 1978, 1999, 2001, 2003, 2004, 2005, 2008, 2009, 2011. W ciągu zaledwie dwunastu lat Wisła zdobyła osiem tytułów – to była absolutna dominacja w Ekstraklasie.
| Okres | Liczba mistrzostw | Lata |
|---|---|---|
| Dwudziestolecie międzywojenne | 2 | 1927, 1928 |
| Lata powojenne | 2 | 1949, 1950 |
| Lata 70. | 1 | 1978 |
| Złota era | 8 | 1999, 2001, 2003, 2004, 2005, 2008, 2009, 2011 |
Sezon 2002-03 – szczyt możliwości
Jeśli istniał jeden sezon, który można uznać za najlepszy z najlepszych, był to 2002-03, kiedy krakowski zespół wygrał dublet i dotarł do 1/8 finału Pucharu UEFA, eliminując takie drużyny jak (potężne wtedy) Parma i Schalke, zanim uległy Lazio.
To był moment, w którym pozycja Wisły Kraków w rankingu europejskim osiągnęła najwyższy poziom w historii. Klub z Krakowa pokazał, że potrafi konkurować z najlepszymi drużynami w Europie.
Rekordy, które weszły do historii
Wisła ustanowiła rekord ligi w najdłuższej serii meczów bez porażki: 38 kolejnych spotkań (25 października 2003 – 22 maja 2005). Kolejny rekord to 73 mecze domowe bez porażki (16 września 2001 – 11 listopada 2006).
Wisła posiada ogólnopolski rekord w najdłuższej serii domowych meczów ligowych bez porażki. Seria rozpoczęła się po przegranej 16 września 2001 roku i zakończyła ponad pięć lat później, 11 listopada 2006 roku. Liczba meczów bez porażki wyniosła wtedy 73, przewyższając poprzedni polski rekord 48 należący do Legii Warszawa.
Największe zwycięstwo w europejskich pucharach: WIT Georgia Tbilisi 2:8 Wisła Kraków w Gruzji, 27 lipca 2004 roku. To pokazuje skalę dominacji Wisły w tamtym okresie – drużyna potrafiła rozgromić rywali nawet na wyjazdach.
Pozycja w historycznych rankingach polskiej piłki
Wisła zajmuje czwarte miejsce pod względem liczby zdobytych tytułów mistrzowskich (13), za Górnikiem Zabrze, Ruchem Chorzów (oba po 14) i Legią Warszawa (15), oraz drugie miejsce w tabeli wszech czasów pod względem zwycięstw.
To pokazuje, jak silna jest historyczna pozycja Wisły w rankingu polskich klubów. Mimo kryzysów ostatnich lat, dorobek klubu pozostaje imponujący.
| Pozycja | Klub | Liczba mistrzostw |
|---|---|---|
| 1 | Legia Warszawa | 15 |
| 2 | Górnik Zabrze | 14 |
| 2 | Ruch Chorzów | 14 |
| 4 | Wisła Kraków | 13 |
Początek upadku – koniec złotej ery
W październiku 2011 roku długi proces przebudowy stadionu dobiegł końca i od tego czasu Wisła gra na wspaniałym obiekcie godnym mistrzów. Ironicznie, Wisła Kraków jeszcze nie świętowała zdobycia tytułu na swoim nowoczesnym, w pełni zrekonstruowanym stadionie.
Po 2011 roku rankingi Wisły Kraków zaczęły spadać. Klub nie potrafił utrzymać poziomu z poprzedniej dekady. Problemy finansowe narastały, a wyniki sportowe były coraz gorsze.
Kryzys finansowy 2018 roku – na krawędzi bankructwa
W grudniu 2018 roku Wisła znalazła się na skraju bankructwa. To był najtrudniejszy moment w nowoczesnej historii klubu. Zadłużenie rosło, groziła utrata licencji na grę w Ekstraklasie.
Dzięki pomocy żywej legendy klubu Jakuba Błaszczykowskiego, wsparciu osób takich jak Jarosław Królewski i Tomasz Jażdzyński, wysiłkom sztabu kierowanego przez prezesa Rafała Wisłockiego, a przede wszystkim postawie lojalnych i oddanych kibiców, krakowski klub przetrwał ten trudny moment i przystąpił do rundy wiosennej sezonu 2018/19 z powracającym kapitanem Błaszczykowskim.
To był moment prawdy – klub ratowały legendy, kibice i ludzie, którzy nie mogli pogodzić się z myślą o upadku jednej z największych instytucji w polskiej piłce.
Spadek z Ekstraklasy w 2022 roku
W maju 2022 roku, po 26 latach, Wisła Kraków opuściła Ekstraklasę po raz czwarty w swojej historii. Obecnie klub gra w I lidze, drugim poziomie polskiego systemu rozgrywek ligowych, po spadku z sezonu 2021-22 Ekstraklasy.
To był symboliczny koniec epoki. Klub, który jeszcze dekadę wcześniej dominował w polskiej lidze, teraz walczył o przetrwanie w drugiej lidze. Ranking Wisły Kraków spadł do poziomu niewidzianego od lat 90.
Walka o powrót
Od sezonu 2022/2023 Wisła Kraków gra w drugiej lidze, a zacięta walka o awans do najwyższego poziomu polskiej ligi zakończyła się niepowodzeniem. Powrót do Ekstraklasy okazał się trudniejszy niż oczekiwano.
Puchar Polski 2024 – niespodziewany triumf
2 maja 2024 roku Wisła zdobyła swój piąty Puchar Polski po pokonaniu Pogoni Szczecin 1-2 po dogrywce, stając się piątą drugoligową drużyną, która wygrała te rozgrywki, i pierwszą od czasu Ruchu Chorzów w 1996 roku.
To było jedno z największych zaskoczeń w historii polskiego pucharu. Drugoligowa Wisła pokonała ekstraklasową Pogoń i udowodniła, że duch Białej Gwiazdy wciąż żyje. Biała Gwiazda zakończyła sezon 2023-24 na 10. miejscu w drugiej lidze.
Puchar Polski 2024 pokazał, że nawet w kryzysie Wisła potrafi sprawić niespodziankę i sięgnąć po trofeum.
Rekordy frekwencji – wierni kibice w każdej sytuacji
Rekordowa frekwencja na stadionie Wisły wyniosła 45 000 widzów 29 września 1976 roku, kiedy Wisła pokonała Celtic 2-0 w Pucharze UEFA. To pokazuje, jak wielkim wydarzeniem były europejskie puchary w Krakowie.
Do 2025 roku, gdy klub rywalizuje w Betclic 1. Lidze (drugim poziomie polskim), średnia frekwencja na meczach domowych odbiła do około 27 000 widzów na mecz na początku sezonu 2025/26, napędzana odnowioną lojalnością kibiców i aspiracjami awansowymi.
To niezwykłe – drugoligowy klub z frekwencją na poziomie 27 tysięcy widzów. Pokazuje to skalę oddania kibiców i potencjał, jaki drzemie w Wiśle.
Stadion Henryka Reymana – twierdza Białej Gwiazdy
Stadion Henryka Reymana, obecnie znany jako Synerise Arena Kraków ze względów sponsorskich, znajduje się przy ulicy Reymonta 22 w Krakowie. Stadion został pierwotnie zbudowany w 1953 roku i obecnie ma pojemność 33 326 miejsc. Stadion został zmodernizowany w 2010 roku, podnosząc go do standardów elitarnych UEFA. Został również wybrany jako rezerwowy obiekt na turniej UEFA Euro 2012, wspólnie organizowany w Polsce i na Ukrainie.
Stadion to symbol zarówno sukcesów, jak i problemów klubu – nowoczesny obiekt, który powstał w czasie świetności, teraz gości mecze drugiej ligi.
Podsumowanie – klub o dwóch twarzach
Historia rankingów Wisły Kraków to historia ekstremalnych wahań. Od dominacji w latach 20., przez pięćdziesięcioletnią przerwę, spektakularny powrót w 1978, katastrofalne spadki lat 80. i 90., aż po bezprecedensową dominację w latach 1999-2011. Następnie przyszedł kryzys finansowy, groźba bankructwa i spadek do drugiej ligi.
Klub z 13 tytułami mistrzowskimi i 5 Pucharami Polski zajmuje solidne miejsce w historycznych rankingach polskiej piłki. Mimo obecnych problemów, Wisła pozostaje jedną z najbardziej rozpoznawalnych marek w polskim sporcie.
Triumf w Pucharze Polski 2024 jako drugoligowiec pokazał, że Wisła wciąż potrafi zaskoczyć. Frekwencja na poziomie 27 tysięcy widzów w drugiej lidze dowodzi, że kibice nie stracili wiary. Pytanie brzmi: czy klub zdoła wykorzystać ten potencjał i wrócić tam, gdzie jego miejsce – na szczycie polskiej piłki?
Lata świetności i kryzysy to dwa oblicza tej samej historii. Wisła Kraków udowodniła, że potrafi upaść nisko, ale także pokazała, że nigdy się nie poddaje. Czas pokaże, czy obecny pobyt w drugiej lidze to tylko chwilowy epizod, czy początek dłuższej wędrówki przez piłkarskie piekło.